Пайдалуу кеңештер

Эне тилде аталышын билип алыңыз (канаттуулар, жырткычтар, жемиштер)

Бүгүн sonun.info платформасы  эне тилди өнүктүрүү алкагында айрым сөздөрдүн (канаттуулар, жаныбарлар, мөмө-жашылча жемиштер) кыргызча аталышын тапканга аракет кылды.
Материалга Константин Юдахиндин орусча-кыргызча сөздүгү менен Абдулхай Алдашевдин «Биология терминдеринин жана айбанат аттарынын орусча-кыргызча сөздүгү» китеби пайдаланылды.

Мөмө-жемиштер:

Мөмө-жемиштердин мончоктой болгондору бири-бирине окшош келет. Өңүнөн айырмаланбаса, тышынан карап кыргызча аталыштарын так билбей каласың. Котормосун окуган соң угуп эле жүрүпмүн деп айтышыңыз ыктымал.
  • Черешня — чие, гилас;
  • Вишня — алча;
  • Шелковица — тыт;
  • Ежевика — кара бүлдүркөн, маймынжан;
  • Земляника — кызылгат;
  • Костяника — кожогат;
  • Клубника — кулпунай;
  • Черника — кара моюл;
  • Барбарис — бөрү карагат;
  • Чёрная смородина — чыны карагат;
  • Рябина — четин;
  • Персик — шабдалы;
  • Абрикос — өрүк;
  • Слива — кара өрүк;
  • Боярышник — долоно;
  • Айва — бихи;
  • Инжир — анжир;
  • Жимолость — шилби;
  • Шиповник — ит мурун;
  • Облепиха — чычырканак;
  • Лох себеристый — жийде;
  • Финик — курма.

Канаттуулар

Айрым канаттуулар окшош келгендиктен, орусча эмес кыргызча дагы аталышын чаташтырып алышыңыз ыктымал.
  • Аист — кунас, илек-илек;
  • Кречет, сокол — шумкар;
  • Дичь — илбээсин;
  • Сорока — сагызган;
  • Ворон — кузгун;
  • Ворона — карга;
  • Колпица — кашыктумшук. Камыштуу, саздуу жерде жашоочу, кунас сымалдуу куштардын бир түрү;
  • Пеликан — биргазан (ири суу кушу);
  • Тупик — шынаатумшук;
  • Дрофа — тоодак;
  • Стрепет — безбелдек;
  • Цапля — кытан;
  • Фазан — кыргоол;
  • Лысуха — кашкалдак;
  • Горная индейка — улар;
  • Куропатка — чил;
  • Горлинка, горлица — бактек;
  • Кулик — чулдук;
  • Перепёлка, перепел — бөдөнө;
  • Чайка — ак чардак;
  • Ястреб, балабан — ителги;
  • Сокол-сапсан — ылаачын;
  • Коршун, сарыч лесной, канюк лесной — кулаалы;
  • Журавль — турна;
  • Журавль-красавка — каркыра;
  • Гриф — жору;
  • Соловей — булбул;
  • Красная утка, атайка — аңыр;
  • Ласточка — чабалекей, карлыгач;
  • Кеклик, каменная куропатка — кекилик;
  • Галка — таан;
  • Грач — чар карга, тобу менен жашоочу каргалардын бир түрү;
  • Пустельга — күйкө.

Жырткычтар

Мышык жана ит түркүмүндөгү жырткыч жаныбарлардын кебетеси окшош келгендиктен, айтылышын чаташтырып алышыңыз ыктымал.
  • Барс — илбирс;
  • Леопард — кабылан;
  • Леопард дымчатый — ала мышык;
  • Пантера — кара кабылан;
  • Гепард — кара кулак шер;
  • Ягуар — Америка кабыланы;
  • Ягуарунди — даңгыт. Арстанга, жолборско түспөлдөш жырткыч айбан;
  • Тигр — жолборс;
  • Лев — арстан;
  • Рысь — сүлөсүн;
  • Каракал — чөл сүлөсүнү;
  • Манул — мадыл;
  • Шакал — чөө, көркоо.

Чөптөр

Чөптөрдүн жана чөп түркүмүндөгү өсүмдүктөрдүн кыргызча аталышын адашпай билип алсаңыз ашыкча болбосо керек.

  • Люцерна, клевер — беде;
  • Трилистник — уй беде;
  • Донник — ак кашка беде;
  • Кашка — коён беде;
  • Жёлтый буркун — сары кашка беде;
  • Мята — жалбыз;
  • Конопля — кара куурай;
  • Крапива — чалкан;
  • Лопух — төө жалбырак;
  • Мак — кызгалдак жана апийим маанисинде да айтылат;
  • Мать-и-мачеха — өгөй эне (сары гүлдүү, көп жылдык өсүмдүктүн бир түрү);
  • Одуванчик — каакым;
  • Подорожник — бака жалбырак;
  • Щавель — ат кулак, козу кулак;
  • Полынь — эрмен, шыбак, шыраалжын;
  • Таволга — табылгы, тобулгу;
  • Тысячелистник — тегерек баш чөп;
  • Чабёр — жапалак көкөмерен;
  • Дягиль — кеме чайыр;
  • Хмель — кулмак (оролмо өсүмдүктүн бир түрү, бул сыра ачытууда колдонулат);
  • Рута — адырашман;
  • Цикорий — чачыраткы. Тамыры кофеге кошулуп жүрөт;
  • Чертополох — коко тикен, төө тикен;
  • Тмин — зире;
  • Чемерица — марал кулак;
  • Лапчатка — кош таман (сарала гүлдүү көп жашоочу чөп өсүмдүк);
  • Белена — меңдубана;
  • Хвощ — кырк муун, жүлгүр;
  • Репейник — уйгак;
  • Василёк — козу уйгак;
  • Бодяк — көк тикен;
  • Базилик — райкан;
  • Черемша — аюу согон, жапайы сарымсак;
  • Лакрица, солодка — кызыл мыя;
  • Астрагал — төө куйрук, түлкү куурай;
  • Ширяш — чырыш.
Аркылуу
Константин Юдахиндин орусча-кыргызча сөздүгүАбдулхай Алдашевдин "Биология терминдеринин жана айбанат аттарынын орусча-кыргызча сөздүгү"sputnik

Ой-пикир кошуу

Сиздин электрондук почтаңыз жарыяланбайт. Милдеттүү талаалар * менен белгиленген

Тема боюнча

Back to top button
Ютуб каналыбызга жазылыңыз

Adblock ЖАРНАМАНЫ бөгөттөөчү аныкталды

Урматтуу колдонуучу! Биздин сайтта жарнамаларды бөгөттөп жатканыңызды байкадык. Жарнаманы бөгөттөөчү Adblock'ту өчүрүп салууну суранабыз. Анткени сайттагы материалдар АКЫСЫЗ жана сайттагы жарнамалар бирден-бир киреше болуп саналат. Бул дагы иштөөгө жана Сиз үчүн жаңы пайдалуу материалдарды кошууга түрткү берет. Түшүнгөнүңүз үчүн рахмат.